Twaalf tips om een goede video te maken

Dat videobeelden veel impact hebben, weten we al lang. Ik heb jaren als verslaggever bij krant en tijdschrift gewerkt – hele serieuze ook- maar ik werd pas aangesproken op wat ik deed toen ik tv-verslaggever werd en mijn items op nationale tv te zien waren. Nooit geweten overigens dat er zoveel mensen (stiekem) naar commerciele tv keken.

Niet voor niets luidt een wel heel bekende uitdrukking: één beeld zegt meer dan 1000 woorden. Mensenrechtenorganisatie Witness kan dat beamen. Door de filmpjes op hun site The Hub zijn er al verschillende schrijnende situaties ten goede veranderd. Binnenkort kun je hier een interview met directeur Yvette Alberdingk Thym bekijken.

En met YouTube, Vimeo en allerlei andere mogelijkheden om je video aan de hele wereld te laten zien, is beeld alleen maar belangrijker geworden.

Prachtig natuurlijk dat bewegend beeld zoveel invloed kan hebben, maar hoe maak je nu een goede video? Op het Amerikaans nonprofitmarketingblog, gaf tv-maker Mark Horvath 10 tips voor een goed filmpje. Wat Amerikaans van inslag, daarom hier toegespitst op de Nederlandse markt. En het zijn er 12.

1. De kern van iedere video is dat je een verhaal vertelt. Geen droge opsomming van feiten, maar een heus verhaal. Kijk naar allerlei programma’s en ontdek de verschillen. Pauw en Witteman is pas echt leuk als iemand een verhaal vertelt, een documentaire krijgt meer impact naarmate er een echt verhaal inzet. Ontdek waardoor je geraakt wordt, en onthou dat. Dat kun je heel goed gebruiken voor je eigen video’s.
2. Inhoud is het belangrijkste daar gaat het om. Nee, dat staat niet op gespannen voet met de eerste tip. Feiten kun je in beeld laten zien, emoties, het verhaal erachter, laat je vertellen door mensen. Voorkom wel dat je helemaal opgeslokt raakt door mooie beelden. Tuurlijk, mooie plaatjes zijn belangrijk, zorg dus ook dat je voldoende beeldmateriaal hebt, maar let vooral op de inhoud.
   In deze video vertelt de dochter van Abdulkarim El-Khaiwan, journalist, activist en schrijver uit Jemen, het hardverscheurende verhaal hoe haar vader werd gearresteerd. In de begeleidende tekst zijn allerlei feiten over Abdulkarim El-Khaiwan opgesomd.  Het beeldmateriaal is niet van heel hoge kwaliteit, maar het is een prachtig filmpje, emotie in beeld, feiten heel droog opgesomd.        

3. Maak een storyboard van wat je wil vertellen. Bedenk welk beeldmateriaal je daarvoor nodig hebt, en zorg dat je dat ook opneemt. Als je op een locatie bent waarvan je verwacht dat je er niet ze snel terugkomt, neem dan extra materiaal op. Je weet maar nooit waar je het voor nodig hebt.
4. Werk van achter naar voren. Bedenk eerst wat je wil bereiken met je video en ga dan met je verhaal aan de slag. Moeten mensen over jouw onderwerp gaan praten? Moeten ze geld geven? Moeten ze een bepaalde actie ondernemen? Als je dat hebt bepaald, kun je aan je verhaal beginnen. Met jouw einddoel in je achterhoofd.
   In het voorbeeld van de dochter van de journalist was het belangrijkste doel hem vrij te krijgen. En dat is gelukt. Een ander doel was om de mensenrechtensituatie in Jemen aan de kaak te stellen. En dat is ook gelukt, want daar werken wij nu dus aan mee.
5. Hou je doelgroep goed voor ogen. Een video voor kinderen vraagt om een andere benadering van het onderwerp dan die voor volwassenen. Kijk maar eens hoe hetzelfde onderwerp in het Jeugdjournaal en in het 8uur journaal gebracht wordt . Let dan ook eens op de moeite die verslaggevers hebben om een onderwerp te vertellen in Jeugdjournaaltaal.
6. Bedenk voor welk medium je filmpje bedoeld is. Voor video’s voor bv YouTube heb je heel ander beeldmateriaal nodig dan voor een groot tv scherm of voor een bioscoopscherm.
7. Kill your own darlings was een gevleugelde uitdrukking van een van mijn docenten tv-journalistiek. Maak je verhaal niet te lang, niet alle nuances zijn even belangrijk. De kern, daar gaat het om. Kijk maar eens naar commercials. In maximaal 30 seconden moet er een verhaal verteld zijn.
8. Luister goed naar degene die je interviewt. Misschien snijdt z/hij wel een nieuw onderwerp aan dat nog interessanter is dan waar je voor kwam. Ben zo flexibel om dat toe te laten.
9. Vermijd het stellen van suggestieve vragen. En leg mensen geen woorden in hun mond. ‘U vindt toch ook dat…’ is geen goede vraag.
10. Vaak blijf je als interviewer zowel met je vragen als als persoon helemaal buiten het filmpje. Vraag daarom aan je interviewkandidaten of zij een deel van je vraag in hun antwoord kunnen stoppen. Vraag: ‘Hoe ben je op het idee gekomen om je te richten op mensen die moeilijk aan een baan kunnen komen?’ Antwoord : ‘Omdat familie van mij daarmee geconfronteerd werd’. Dat kun je dus niet gebruiken. ‘Ik ben met die mensen gaan werken omdat familie van mij daarmee geconfronteerd werd’, is wel bruikbaar.
11. Het is goed om relaxed en vriendelijk te zijn. Camera’s maken mensen nerveus. Zorg dat je interviewkandidaat zich op haar/zijn gemak voelt.
12. En, heel belangrijk, heb er plezier in. Je maakt een fimpje, dat misschien wel de wereld zal veranderen. Dat is leuk!