Posts from — September 2009

Een vriendin mailde me gisteren een TEDtalk door: die van Jacqueline Novogratz, oprichter en directeur van Acumen Fund, een organisatie die sociaal ondernemers ondersteunt.

Ik was direct gefascineerd. Niet alleen omdat een TEDtalk vrijwel altijd razend interessant is, meer nog omdat deze presentatie zo ontzettend in deze tijd past. In deze week waarin Nederland viert dat het 60 jaar geleden met ontwikkelingshulp begon, in deze laatste periode omdat er veel gesproken wordt over nut en noodzaak van ontwikkelingshulp en in de komende tijd omdat het verhaal van Novogratz ook van toepassing is op sociaal ondernemers in Westerse landen als Nederland.

Never the twain shall meet
In haar TEDtalk refereert Novogratz aan de 2 kampen die je vindt waar het ontwikkelingshulp betreft. Het ene –hulp maakt afhankelijk en is dus slecht- dat deze keer vertegenwoordigd wordt de uit Zambia afkomstige Dambisa Moyo en het andere, als vaak vertegenwoordigd door Jeffrey Sacks, die stelt dat er nog veel meer geld uitgegeven moet worden om armoede echt op te lossen. Never the twain shall meet.

Dat is jammer, betoogt Novogratz, want ze hebben allebei gelijk. Maar ze luisteren niet naar elkaar. En, erger nog, ze luisteren niet naar de mensen voor wie ze zeggen op te komen.
Volgens Novogratz hebben we én een vrije markt nodig, zoals Moyo voorstelt, én hulp zoals Sachs die voor ogen heeft. Patient capital noemt ze dat.

Best of both worlds
Patient capital verenigt het beste van beide werelden, of kampen zo je wil. In haar lezing legt ze uit waarom patient capital volgens haar het beste is. Ik kon haar niet anders dan gelijk geven.

Al luisterend, moest ik ook denken aan de situatie van sociaal ondernemers in landen als het onze. Aan het oplossen van sociale problemen hier. Ook hier zou het goed zijn als er én een vrije markt is én hulp om de problemen aan te pakken. Patient capital dus. Geld dat geïnvesteerd wordt in ondernemers die hun doelgroep, hun gemeenschap kennen en die bouwen aan oplossingen voor sociale problemen, of het nu mensen of klimaat betreft. En ook hier vereist het dat we sociaal ondernemers de mogelijkheid bieden te experimenteren, dat we ze de kans en de tijd geven echt naar de markt te luisteren voor een oplossing en dat we accepteren dat er meer is dan alleen financieel gewin bij investeringen. Dat we dus ook sociale impact gaan meewegen.

Luister maar eens naar Novogratz’ verhaal, en hou sociaal ondernemers in je achterhoofd.

Luisteren is het nieuwe praten. Als je een regelmatige lezer bent van dit blog heb je deze uitdrukking al vaker langs zien komen. Ik heb het dan niet over het luisteren wat stiekem toch geen luisteren is. Zoals dit luisteren.

Ik heb het dan over echt naar je klant, doelgroep of stakeholders luisteren. Social media geven jou als sociaal ondernemer de mogelijkheid om echt met je stakeholders in gesprek te gaan. Wat vinden zij interessant? welke oplossingen vinden zij logisch? Waar zitten zij op te wachten – en waarop vooral niet? Nu is luisteren niet altijd even eenvoudig. Toch? Dat geldt dus ook voor social media. Op Katya’s nonprofitmarketing blog stonden onlangs de 6 meest gemaakte fouten genoemd.

Een samenvatting.

1. Social media zijn niet het zoveelste middel waarmee je je boodschap als een schot hagel de wereld in kan sturen. Met social media ga je in gesprek met je stakeholders, een echt gesprek. Je weet wel om te…juist…luisteren.

2.Arghhh…we raken controle kwijt. Eng! Ach welnee, wake up. Je bent als organisatie al lang de controle kwijt over hoe mensen over je denken. Alleen nu kun je het echt zien en lezen. Dan kun je maar beter…je weet wel…juist…luisteren. En meedoen.

3. Steeds vaker zien we social media als een middel om fondsen te werven. Natuurlijk, kan best wel, maar het mag niet de belangrijkste reden zijn om in social media te gaan. Hyves, Facebook, Linkedin, het zijn allemaal netwerken om met je doelgroep in contact te komen en naar ze te….je weet wel…juist….luisteren. Voordat je dollartekens in je ogen krijgt.

4. Stel jezelf als organisatie een klein, haalbaar, helder omschreven doel. Ieder stapje is er een voorwaarts.

5. Maak een strategie. Want net als alle andere vormen van communicatie, waarvoor je een strategie ontwerpt, is ook social media alleen maar een middel om je organisatiedoelen te bereiken. In zo’n strategie beschrijf je hoe je kunt reageren op de dingen die je….je weet wel…juist…hoort.

6. Geef niet op als je een fout maakt. Daar leer je van. Deel je fouten met anderen zodat zij er ook wijzer van worden en niet opnieuw het wiel hoeven uit te vinden. Als zij dat ook doen, kom jij ook verder. Hoe kun je dat doen? Door te luisteren. Juist ja.

Iedere vrijdag kun je hier inspiratie opdoen. Om het weekend relaxed in te luiden, of die 2 dagen eens goed de tijd te nemen erover na te denken. Of in dit geval: lekker mee in de slag te gaan.

In deze Vrijdag Inspiratiedag: Groen is het nieuwe groen: sleezy groen en best wel treurig, maar daarom niet minder prachtig groen.

Sex Green sells
Dat groen het nieuwe groen is en helemaal hip, hot en heel erg 2010, dat wisten wij natuurlijk al lang. Een gaap onderdrukken bij zo’n bericht lukt nog net. Maar er zijn mensen – kennelijk vooral mannen – die dat nog niet weten. Ja, echt waar. En hoe krijg je die tradiotionele mannen zover dat ze toch gaan geloven in groen? Precies, via het aloude adagium: sex sells. Onlangs kon je op Springwise over dit nieuwe fenomeen lezen. ‘Hot girls’ proberen groen hip te maken bij –vooral- ‘lads’ die niet eens weten dat groen ook staat voor iets anders dan het onderste licht van een verkeerslicht. Met b-film-achtige filmpjes proberen de angry green girls de dumbo’s (woordkeus van de boze groene meiden) te winnen voor het groene kamp. Met hetzelfde overstuurde geluid uit dat soort films, dezelfde acteerprestaties en uiteraard hetzelfde type dames. In de filmpjes geven de vrouwen allerlei vergroeningstips. Hieronder zie je een filmpje waarin de doelgroep uitgelegd krijgt hoe ze water kan besparen.

En natuurlijk kun je ook social netwerken op de site. Zoals ze het zelf op hun site noemen: social networking – join us. We’re hot, green & shameless.
Hun eerste actie, tijdens de lancering, bestond uit het gratis wassen van auto’s. Alleen electrische auto’s. Door meiden in kleine groene bikinitjes. Misschien een idee om autoloze zondag op te leuken, zodat het draagvlak vergroot wordt?

I’m green
Dat groen ook prachtig treurig kan zijn, bewijst Kermit met de allermooiste cover van Creep van Radiohead ooit gemaakt. Pak je zakdoek, snotter ‘m groen en was ‘m daarna op een groene manier. En via de lyrics kun je hardop meebrullen.

I’m green,
I’m a weirdo
What the hell am I doin’ here?
I don’t belong here

Sociaal ondernemen is hot. Maar daarmee nog niet altijd heel eenvoudig. Want juist omdat het zo nieuw is, lopen sociaal ondernemers tegen veel problemen aan. In deze rubriek ‘Nobody said it was easy…’ belichten sociaal ondernemers één van hun uitdagingen. Aflevering 1: Bart Lacroix van de 1%CLUB.

Bart Lacroix is een van de oprichters van de 1%CLUB, de eerste Nederlandse online marktplaats voor kleinschalige projecten in ontwikkelingshulp. Hij wil de 1%CLUB het liefst runnen als een sociale onderneming maar ‘omdat wij nog subsidie nodig hebben om ons model draaiende te houden, worden wij uiteindelijk afgerekend op hoe goed wij zijn in het subsidie aanvragen en het verantwoorden van die gelden.’

‘Net als de bakker zich wil toeleggen op het toevoegen van waarde aan zijn broodjes, zo willen wij ons toeleggen op het toevoegen van waarden voor onze project-eigenaren. Als een bakker zich de heel dag druk moet maken om zijn financiering, bakt hij ook geen lekkere broodjes. Dat geldt voor ons dus ook.
Dat is tegelijkertijd de spagaat waarin wij zitten. Wij hebben geld nodig om onze organisatie draaiende te houden, en omdat we nog niet zelfvoorzienend zijn, zijn we afhankelijk van subsidies of private investeringen. Uiteindelijk worden wij dus afgerekend op hoe goed wij subsidie of financiering kunnen aanvragen en het verantwoorden van die gelden.

Kiva vraagt aan haar beleners hoeveel geld ze overhebben voor de diensten van Kiva. Dat is 80% van haar inkomstenstroom. Het is ook wel logisch dat dat bij Kiva zo werkt. Je investeert 100 euro en die krijg je ook terug. Dus mensen zijn veel sneller bereid voor die dienst te betalen.

Bij ons komt dat bovenop de donatie die iemand doet. We rekenen wel een fee: 1% van particulieren en 5% van bedrijven. Maar wil je daar echt inkomsten van hebben, dan zul je veel donateurs moeten hebben.

Wij zijn nu aan het onderzoeken hoe we een ander verdienmodel kunnen hanteren dan die subsidies. Je zou bijvoorbeeld project-eigenaren kunnen laten betalen voor onze diensten. Gaan we natuurlijk eerst aan ze voorleggen want het kan supergevoelig liggen. We bekijken ook of we onze software als white label kunnen aanbieden aan bedrijven die zelf intern of als klantenbinding een soort online marktplaats voor kleinschalige projecten willen opzetten.

Maar het blijft een uitdaging. Ook al willen we het niet, op dit moment is het gemakkelijker subsidie binnen te slepen dan om geld te verdienen met onze diensten.’

Sociaal ondernemen komt steeds meer in the picture. Logisch natuurlijk, want het is een prima oplossing voor een terugtredende overheid; als zij de problemen niet -meer- kan of wil oplossen, zijn er ondernemers die op een innovatieve manier wel met zo’n sociaal probleem aan de slag gaan. Sociaal ondernemerschap beantwoordt bovendien aan de vraag vanuit de maatschappij naar meer transparantie, authenticiteit en eerlijkheid van ‘goede doelen’. (Ja ik weet het, veel sociale  ondernemingen vinden het een godspe om met een goed doel vergeleken te worden. Maar tot voor een paar jaar terug waren het alleen goede doelen die sociale problemenen aanpakten).

Van een leien dakje gaat het niet. Juist omdat het zo nieuw is, lopen sociaal ondernemers tegen veel problemen aan. Daarom begint sociaal ondernemen.nu een nieuwe rubriek  ’Nobody said is was easy…’ waarin sociaal ondernemers één van hun uitdagingen belichten.

Loop je zelf tegen iets aan wat je voor het voetlicht wil brengen, of  heb je een oplossing voor een van uitdagingen, neem contact op met petra[at]goedgeefs.nl.

Morgen deel 1: Bart Lacroix, oprichter 1% CLUB: ‘We worden nu afgerekend op hoe goed we subsidie kunnen aanvragen en verantwoorden, Niet op de waarde die wij toevoegen met de 1%CLUB.’